DE BOUW EN DE CRISIS

Tekst Marijke van der Linde Beeld Martin de Bouter

De bouw werkt door, maar niet overal gaat dat even goed; de FNV wil extra controle

Digitaal vergaderen, lunchen in ploegen, looproutes volgen. Het was even wennen. Maar inmiddels zijn de anderhalvemeterregels het nieuwe normaal en wordt er in de bouw behoorlijk goed doorgewerkt. Uit onderzoek van de FNV blijkt dat lang niet overal goed te gaan. De bond vraagt om controle en handhaving.

'Jongens, blijf alert. Houd afstand, was je handen, rijd waar mogelijk alleen', roept timmerman/voorman Michel Brakkee regelmatig. Over het algemeen houdt iedereen zich goed aan de maatregelen, maar de laatste weken verslapt het een beetje, heeft hij gemerkt. 'Misschien vanwege de versoepelingen of omdat we wennen aan de situatie en ons minder zorgen maken.' Aan hem de taak om iedereen erbij te houden. 'Voor jezelf én de risicogroepen.' Zelf vermijdt hij technisch onderhoud in woningen zoveel mogelijk. En zijn werkgever, bouwbedrijf Van Wijnen, heeft daar begrip voor. 'Mijn vriendin heeft zwakke longen, dus ik ben extra voorzichtig.' Bij projecten in woonwijken is de crisis volgens de voorman heel merkbaar. 'Je hebt veel contact met bewoners. Sommigen moet je geruststellen, anderen juist vragen afstand te houden.' Werk in leegstaande panden verlopen vrij normaal, daar is voldoende ruimte om afstand te houden.

RISICO'S INSCHATTEN

Maar soms is de anderhalvemeterregel een uitdaging, als je samen een ruit of kachel moet plaatsen bijvoorbeeld. Bij BAM schatten veiligheidsdeskundigen de risico’s daarom steeds opnieuw in. 'Corona is een risico, naast alle andere gevaren in de bouw', zegt KAM-directeur Hans Wentink. 'Een wandkast van een paar duizend kilo hijs je niet op een veilige manier met twee mensen. Dus als het buiten kan en de klus is snel geklaard, dan is het risico om het virus te verspreiden minder groot dan het risico op een ongeluk.' Maar eerst stelt Wentink zichzelf altijd de vraag: is een klus überhaupt noodzakelijk of kan die uitgesteld worden? 'Technisch onderhoud in een ziekenhuis kan bijvoorbeeld een ‘go’ krijgen, ook al werken mensen dicht op elkaar. Het is dan een kwestie van persoonlijke beschermingsmiddelen inzetten.'

THUISWERKEN

Bij Van Wijnen zit iedereen die op de bouwplaats werkt en binnen de risicogroep valt, preventief thuis. En alle medewerkers die thuis kunnen werken, zoals administrateurs, werkvoorbereiders en projectleiders, doen alles online. 'Dat gaat best goed, maar niemand wordt blij van de hele dag achter een scherm zitten', vertelt bouwdirecteur Erwin Kersten. 'Daarom houden leidinggevenden de medewerkers goed in de gaten en stimuleren we om tussen het werk door offline te zijn. Even een wandeling maken of het gras maaien.' Thuis werken heeft ook voordelen. Kersten: 'Digitaal vergaderen is efficiënt en vermindert CO2-uitstoot.' Hij wil in de toekomst mogelijk al het kantoorpersoneel structureel een dag thuis laten werken. Dankzij alle genomen maatregelen kan er in de bouw behoorlijk goed doorgewerkt worden. Want duurzaamheidsdoelstellingen en woningnood zijn er nog steeds. Ook de leveranciers vormen geen probleem. Sterker nog: ze zijn sneller, want het is rustiger op de weg. Kersten is daar blij mee. 'En ik denk dat ik namens heel bouwend Nederland spreek.'

CONTROLEREN EN HANDHAVEN

FNV Bouwen & Wonen houdt de vinger aan de pols als het gaat om de werkomstandigheden in deze coronatijd. Een onderzoek van de bond onder duizend werknemers in de bouw wees uit dat 36 procent van de bouwvakkers zich op het werk niet aan de voorgeschreven afstand van 1,5 meter kan houden. En 19 procent zegt dat zijn bedrijf geen maatregelen heeft getroffen, terwijl in de sector toch een breed afgesproken protocol geldt. De FNV heeft de inspectie van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid gevraagd te gaan controleren en handhaven.

WONINGCORPORATIES

Bij woningcorporatie Bo-Ex in Utrecht zijn de medewerkers al gewend aan de aangepaste werkwijze. 'We werken zoveel mogelijk thuis en overleggen online, dat gaat net zo snel als normaal', vertelt projectmanager Martijn Broekman. 'Het heeft wel even tijd gekost om alle protocollen door te voeren en bewoners gerust te stellen'. Bij bouwbedrijf Van Wijnen lag het werk dat wordt uitgevoerd in opdracht van woningcoporaties wel even stil. Bewoners hielden uit angst hun deuren aanvankelijk liever gesloten. Inmiddels zijn de meesten gerustgesteld en heeft het bouwbedrijf een kleine bezetting op de servicedesk voor het dagelijks onderhoud. Om corporaties te helpen bij gezond en veilig werken in deze crisistijd hebben FNV Bouwen & Wonen, het CNV en Aedes richtlijnen opgesteld voor corporatiemedewerkers die actief zijn op kantoor, in bouw en onderhoud en in de wijk.

HOUTBEDRIJVEN

Bij timmerfabriek Van Tuyl uit Maartensdijk is het net zo druk als altijd. 'We werken voor aannemers en bedrijven en de bouw loopt wel door. Ook de veiligheidsmaatregelen zijn goed te doen, iedereen heeft bij ons een eigen werkstation', vertelt directeur Tim van Tuyl. Bij houtbedrijf Houtlijn uit Berkel en Rodenrijs is het zelfs ‘megadruk’. 'Veel mensen zitten thuis en knappen het huis en de tuin op. Om alle klanten veilig te helpen zijn er markeringen met tape op de vloeren aangebracht', vertelt woordvoerder Rob Lexmond.

INFORMATIE VAN DE BOND

De FNV heeft uitvoerige informatie over het werken tijdens de coronacrisis en het antwoord op veelgestelde vragen daarover verzameld op www.fnv.nl/corona